Forward, futures ve opsiyon sözleşmeleri arasındaki temel fark nedir?
Forward, futures ve opsiyon, üç temel türev araçtır ve yükümlülük ile standartlaşma bakımından ayrışırlar.
Forward, tezgâh üstü piyasada iki taraf arasında yapılan ve ileri tarihli alım-satımı bugünden fiyatlandıran sözleşmedir. Vade, tutar ve koşullar serbestçe belirlenir. Karşı taraf riski taşır ve devredilmesi zordur.
Futures, aynı ekonomik işlevi gören ancak borsada işlem gören standartlaştırılmış sözleşmedir. Vade, sözleşme büyüklüğü ve teslim koşulları borsa tarafından belirlenir. Takas kurumu karşı taraf riskini üstlenir; günlük olarak teminat tamamlama (marjin) uygulanır. Türkiye'de VİOP'ta işlem görür.
Opsiyon ise ilk ikisinden yapısal olarak farklıdır. Alıcıya bir hak verir, yükümlülük değil. Opsiyon alıcısı, prim ödeyerek belirli bir fiyattan alma (call) veya satma (put) hakkı elde eder; lehine değilse hakkını kullanmaz. Satıcı ise prim karşılığında yükümlülük altına girer.